Nếu bạn đang hoặc chuẩn bị xây lò nướng pizza tại nhà, thì gạch chịu lửa gần như là trái tim của phần buồng nướng. Gạch chịu lửa giúp lò nướng giữ nhiệt lâu, nhiệt ổn định và hạn chế nứt vỡ khi lò lên nhiệt nhanh. Nhưng nếu chọn sai loại gạch là rất dễ gặp cảnh cháy đáy, chín mặt không đều, hao nhiên liệu, gạch nhanh nứt mòn.
Trong bài viết này, Thiên Phước sẽ giải thích rõ gạch chịu lửa là gì, vì sao lò nướng pizza nên dùng gạch chịu lửa và loại nào sẽ phù hợp nhất cho nhu cầu làm lò nướng pizza tại nhà nhé.
Giới thiệu về gạch chịu lửa
Gạch chịu lửa là gì?
Gạch chịu lửa là loại gạch được thiết kế chuyên để làm việc trong môi trường nhiệt độ cao. Người ta dùng nó để ốp lót bên trong các khu vực ăn lửa như lò nung, lò gốm, buồng đốt, bếp lò, lò sưởi …
Điểm quan trọng là những môi trường này không chỉ nóng, mà còn thường xuyên nóng, nguội lặp lại, nên vật liệu phải đủ bền để không nhanh xuống cấp hay nứt vỡ. Với lò nướng pizza, chọn đúng gạch chịu lửa sẽ quyết định rất nhiều đến độ ổn định nhiệt của sàn lò.
Về bản chất, gạch chịu lửa thường thuộc nhóm vật liệu alumina - silica (thành phần chủ yếu xoay quanh Al₂O₃ và SiO₂) và được nung theo quy trình để đạt các tiêu chí cốt lõi như độ bền nhiệt, độ ổn định khi gặp lửa và khả năng chịu thay đổi nhiệt độ. Đây cũng là lý do gạch chịu lửa được dùng nhiều trong các kết cấu lò nhiệt và buồng đốt.
Gạch chịu lửa là gì?
Nguyên liệu của gạch chịu lửa
Nguyên liệu chính để sản xuất gạch chịu lửa thường là các khoáng chất có khả năng chịu nhiệt cao như đất sét chịu lửa (cao lanh), alumina (Al₂O₃), silica (SiO₂), magnesia (MgO)… kèm theo đó là một số phụ gia, nguồn khoáng như bauxite, dolomit. Tất cả được phối trộn theo tỷ lệ, sau đó nung ở nhiệt độ rất cao (trên 1000°C) để tạo ra viên gạch có khả năng chịu nhiệt tốt và chống ăn mòn hóa học trong môi trường lò nướng.
- Đất sét chịu lửa: Là nguồn cung cấp alumina chủ yếu, đóng vai trò quan trọng giúp tăng khả năng chịu lửa và độ bền cơ học của gạch chịu lửa.
- Alumina (Al₂O₃): Hàm lượng càng cao thì gạch thường chịu nhiệt càng tốt; điển hình là gạch cao nhôm (trên 45%).
- Silica (SiO₂): Khoáng chất phổ biến, hỗ trợ tăng độ bền cơ học và khả năng chống biến đổi nhiệt độ của gạch chịu lửa.
- Magnesia (MgO): Có nguồn từ magnesit, nổi bật với khả năng chịu nhiệt rất cao (lên đến 2800°C) và kháng xỉ thép, nên thường dùng trong lò cao.
So sánh giữa gạch chịu lửa và gạch đỏ
|
Tiêu chí |
Gạch chịu lửa |
Gạch đỏ / gạch xây thường |
|
Mục đích |
Dùng cho môi trường nhiệt cao, ốp, lót khu vực ăn lửa |
Dùng cho xây dựng dân dụng (tường, vách…), không tối ưu cho buồng lò nhiệt cao |
|
Làm việc ở nhiệt cao lâu dài |
Ổn định hơn, phù hợp vận hành lò thường xuyên |
Có thể dùng ở mức nhất định nhưng dễ xuống cấp hơn nếu làm việc lâu ở nhiệt cao |
|
Chịu sốc nhiệt (nóng-nguội lặp lại) |
Tốt hơn, ít rạn nứt khi lên nhiệt nhanh (đặc biệt lò củi/gas) |
Kém ổn định hơn, dễ rạn nứt nếu tăng nhiệt nhanh hoặc thay đổi nhiệt đột ngột |
|
Tích nhiệt - giữ nhiệt |
Tích nhiệt tốt, nhiệt sàn ổn định → nướng nhiều mẻ ít tụt nhiệt |
Thường khó ổn định bằng, dễ gặp mẻ đầu ok mẻ sau đuối nhiệt |
|
Độ bền mặt sàn |
Bền hơn, chịu mài mòn tốt |
Dễ mẻ cạnh, bong mặt theo thời gian nếu làm sàn nướng |
|
Khả năng cách nhiệt |
Nếu là gạch xốp cách nhiệt: cách nhiệt tốt; nếu là gạch đặc: thiên về tích nhiệt |
Cách nhiệt không tối ưu, dễ thất thoát nhiệt nếu không có lớp cách nhiệt bổ trợ |
|
Mức độ phù hợp cho phần ngoài buồng lò/kết cấu phụ |
Dùng được nhưng có thể dư công năng nếu chỉ làm vỏ ngoài |
Có thể cân nhắc cho phần kết cấu ngoài vùng nhiệt cao (tùy thiết kế cách nhiệt) |
|
Chi phí ban đầu |
Cao hơn |
Rẻ hơn, dễ mua |
So sánh giữa gạch chịu lửa và gạch xây thường
Vì sao lò nướng pizza cần gạch chịu lửa?
Khi làm lò nướng pizza tại nhà, phần mọi người tiết kiệm nhất lại chính là phần vật liệu sàn và buồng nướng. Nhưng đây cũng là khu vực quyết định chất lượng bánh và độ bền của lò. Đó cũng chính là lý do Thiên Phước rất chú trọng phần này. Trước khi chốt vật liệu, Thiên Phước đã dành hơn 1 năm để nghiên cứu, khảo sát và thử nhiều dòng gạch chịu lửa trên thị trường để có thể chọn được một nhà cung cấp uy tín, có chứng từ rõ ràng, đảm bảo chất lượng cho từng dự án lò của khách hàng.
Giữ nhiệt ổn định
Với pizza, phần đế cần nhận nhiệt đều từ sàn lò. Nếu sàn không đủ khả năng tích nhiệt, khi đặt bánh lên nhiệt sẽ tụt nhanh, dễ dẫn đến tình trạng đáy chín không tới hoặc chín không đều. Gạch chịu lửa, đặc biệt dòng gạch chịu lửa đặc sẽ giúp sàn lò tích và giữ nhiệt tốt, từ đó hỗ trợ đế bánh chín chắc, giòn và ổn định hơn giữa các mẻ nướng.
Nướng nhiều mẻ liên tục mà lò không đuối nhiệt
Một lò pizza vận hành tốt không chỉ cần nóng, mà cần giữ được nhiệt trong suốt quá trình nướng. Khi bạn nướng liên tục 2-3 mẻ trở lên, vật liệu sàn và buồng nướng sẽ quyết định tốc độ hồi nhiệt cho lò nướng của bạn. Gạch chịu lửa giúp dự trữ nhiệt tốt hơn, nhờ đó lò ít bị tụt nhiệt sau mỗi lần mở cửa, đưa bánh ra vào.
Chịu sốc nhiệt tốt hơn, hạn chế nứt vỡ theo thời gian
Lò nướng pizza thường lên nhiệt nhanh. Nếu vật liệu không phù hợp, sự thay đổi nhiệt đột ngột dễ gây rạn nứt hoặc xuống cấp sớm. Gạch chịu lửa được thiết kế để làm việc trong môi trường nhiệt cao và biến thiên nhiệt lặp lại, nên ổn định hơn trong quá trình sử dụng lâu dài.
Bền bề mặt sàn, chịu ma sát khi sử dụng và vệ sinh
Sàn lò là bề mặt làm việc hằng ngày: kéo xẻng, xoay bánh, quét tro, chà vệ sinh. Nếu dùng vật liệu mềm hoặc dễ bong mặt, sàn sẽ nhanh xuống cấp, vừa mất thẩm mỹ vừa ảnh hưởng trải nghiệm nướng. Gạch chịu lửa đặc có lợi thế ở độ bền cơ học và khả năng chịu mài mòn, sẽ phù hợp hơn cho sàn lò pizza.
Vì sao lò nướng pizza cần sử dụng gạch chịu lửa?
Các loại gạch chịu lửa phù hợp cho lò nướng pizza tại nhà
Khi chọn gạch chịu lửa cho lò pizza DIY, bạn không cần tìm loại chịu nhiệt càng cao càng tốt. Quan trọng là chọn đúng loại gạch chịu lửa cho từng vị trí của lò như sàn, vòm, lớp cách nhiệt để lò nướng có thể vừa bền, vừa giữ nhiệt hiệu quả mà còn được tối ưu chi phí.
Gạch chịu lửa đặc
Gạch chịu lửa đặc có kết cấu nén chặt, ít lỗ rỗng, cầm lên sẽ thấy nặng tay và chắc chắn, do đó loại gạch chịu lửa này đáp ứng tốt những yêu cầu đặc thù của mặt sàn như sau:
- Chịu mài mòn tốt: phù hợp với thao tác kéo xẻng, xoay bánh và chà vệ sinh thường xuyên.
- Tích nhiệt và ổn định nhiệt sàn: giúp đế pizza nhận nhiệt đều, dễ đạt độ giòn đẹp và giảm tình trạng mẻ sau bị đuối nhiệt.
- Bền theo thời gian: nếu thi công đúng kỹ thuật và vận hành lò hợp lý, sàn lò sẽ ổn định và ít phải sửa chữa.
Gạch samot
Gạch samot có nền vật liệu alumina–silica, kết cấu ổn định và dễ thi công, do đó đây là dòng gạch chịu lửa rất phù hợp với nhu cầu xây lò pizza tại nhà. Loại gạch này đáp ứng tốt những yêu cầu cơ bản như:
- Chịu nhiệt ổn định trong dải nhiệt vận hành của lò nướng pizza, giúp buồng lò làm việc đều, hạn chế xuống cấp nhanh khi dùng lâu.
- Tích nhiệt tốt, hỗ trợ sàn lò giữ nhiệt ổn định để nướng nhiều mẻ.
- Dễ tìm, dễ thi công và tối ưu chi phí, phù hợp với người làm lò tại nhà vì nguồn hàng phổ biến.
Gạch chịu lửa cách nhiệt
Gạch chịu lửa cách nhiệt có kết cấu rỗng hơn, nhiều lỗ khí, cầm lên sẽ thấy nhẹ, do đó điểm mạnh của loại gạch này nằm ở khả năng giảm thất thoát nhiệt. Tuy nhiên vì độ bền cơ học không cao bằng gạch đặc, nên gạch chịu lửa cách nhiệt thường phù hợp cho các lớp phụ trợ hơn là mặt sàn nướng. Cụ thể:
- Cách nhiệt tốt, giữ nhiệt lâu: Giúp hạn chế nhiệt thất thoát ra ngoài, hỗ trợ lò giữ nhiệt ổn định và tiết kiệm nhiên liệu hơn.
- Phù hợp làm lớp cách nhiệt: Dùng ở dưới sàn, quanh vòm, thành lò hoặc phía ngoài buồng lò để tăng hiệu suất nhiệt tổng thể.
- Không phải lựa chọn tối ưu cho mặt sàn chịu ma sát vì bề mặt dễ mòn hơn khi kéo xẻng và vệ sinh thường xuyên.
Các loại gạch chịu lửa phù hợp cho lò nướng pizza tại nhà
Chứng thư giám định an toàn gạch chịu lửa độc quyền của Thiên Phước
Thiên Phước luôn ưu tiên phần sàn nướng và buồng nướng khi xây lò pizza, vì đây là khu vực ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng bánh và độ bền lò.
Để đảm bảo yếu tố an toàn khi tiếp xúc thực phẩm, mẫu gạch chịu lửa xây lò pizza Thiên Phước sử dụng đã được gửi giám định tại QUATEST 3. Kết quả trên chứng thư thể hiện mẫu đạt yêu cầu theo quy chuẩn liên quan vật liệu gốm/sứ tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm (QCVN 12-4:2015/BYT) và phù hợp các tiêu chí đánh giá an toàn được nêu trong báo cáo.
Lưu ý: Thiên Phước không bán gạch chịu lửa riêng lẻ, chỉ đi kèm khi khách hàng xây lò pizza tại Thiên Phước.
Chứng thư giám định an toàn gạch chịu lửa Thiên Phước
Tạm kết
Với lò nướng pizza tại nhà, cách chọn gạch hợp lý nhất là chọn đúng loại cho từng bộ phận của lò. Sàn lò nên ưu tiên gạch chịu lửa đặc vì độ chắc chắn, chịu mài mòn tốt và tích nhiệt ổn định, giúp đế pizza chín đều và nướng nhiều mẻ không bị tụt nhiệt. Còn để lò giữ nhiệt lâu và tiết kiệm nhiên liệu, hãy tập trung vào lớp cách nhiệt, dùng gạch chịu lửa cách nhiệt ở dưới sàn và quanh vòm. Chỉ cần làm đúng 2 điểm này, lò nướng pizza của bạn sẽ trở nên hoàn hảo hơn.
XÂY LÒ PIZZA THIÊN PHƯỚC
Văn phòng: 25/12D Nguyễn Hậu, P. Tân Sơn Nhì, TP.HCM
Địa chỉ kho: Lô A9, Cụm Công nghiệp Nhị Xuân, Xã Xuân Thới Sơn, TP.HCM
Hotline: 0913 716 139 – 0983 123 128 – 0913 542 741
Mail: sales@xaylopizza.com
Website: xaylopizza.com
